Je, Waadventista Wasabato Wana “Sheria” Kuhusu Kampuni za Nguo?

Katika ulimwengu wa leo, mitindo inaweza kuwa jambo kubwa, hasa miongoni mwa vijana.

Baadhi ya dini, kama vile Amish, Wayahudi wa Orthodox, au Wamormoni, wana kanuni maalum za mavazi au aina maalum za nguo, iwe kwa maisha ya kila siku au sherehe maalum, kama ibada au likizo fulani.

Lakini Je, Kanisa la Waadventista Wa Sabato lina sheria rasmi kuhusu mavazi?

Tutajifunza:

• Kauli, sheria, au mwongozo wowote ambao Kanisa la Waadventista wa Sabato linaweza kuwa nao
• Kile Biblia inachosema kuhusu mavazi
• Kanuni za Kibiblia zinazoongoza maamuzi ya Waadventista kuhusu mavazi

Hebu tuanze.

Kanisa la Waadventista Wasabato linasemaje kuhusu jinsi washiriki wake wanavyopaswa kuvaa?

Photo by David Lezcano on Unsplash

Kanisa la Waadventista Wa Sabato halina seti rasmi ya sheria kuhusu mavazi. Hakuna mavazi “yaliyozuiliwa” au nguo maalum. Kwa kweli, jinsi tunavyovaa huenda ni sawa na Wakristo wengine wengi. (Tunaweza kununua katika maduka sawa na watu wengine wengi, kwa ujumla.)

Kwa sehemu kubwa, chaguzi zetu za mitindo zinatokana na kanuni za Kibiblia badala ya orodha ya mambo ya kufanya na kutofanya.

Kuwa na mahitaji kwa Kanisa zima ingekuwa changamoto kwa sababu, kama dhehebu la kiulimwengu, washiriki wengi wanatoka tamaduni, historia, na hali ya hewa tofauti. Kilicho sahihi sehemu moja ya dunia kinaweza kuwa kisichowezekana au hata kukera katika nyingine.

Kwa mfano, watu wanaweza kuvaa nguo chache zaidi katika hali ya hewa ya joto na yenye unyevu ikilinganishwa na maeneo baridi na yaliyo kavu! Na baadhi ya makanisa ya Waadventista wa Sabato ya kisasa hupendelea kuvaa kawaida zaidi katika ibada zao wakati wengine huvaa kiofisi zaidi.

Wakati ni sababu nyingine ya kutokuwa na sheria rasmi. Mitindo inabadilika. Upatikanaji wa vifaa fulani unaweza kutofautiana pia.

Wakati mwanzilishi wa Kanisa, Ellen G. White, alipoandika kuhusu marekebisho ya mavazi, baadhi ya mitindo maarufu wakati wake ilikuwa tofauti na ile tunayoiona leo.

Hata hivyo, baadhi ya upungufu wa jumla bado upo. Kuna nguo ambazo ni ghali zaidi kuliko inavyohitajika, tu kwa sababu ya kampuni au mtindo. Baadhi ya mavazi bado yanaweza kuwa ya kubana, au hata kubadilisha umbo la asili la mwili. Na aina nyingi za nguo bado zinatengenezwa kwa ajili ya anasa badala ya matumizi.

Kwa sababu ya mambo haya, wengi wa Waadventista bado hutumia ushauri wa jumla wa Ellen White. Mengi ya haya ni ya kivitendo—kwamba mavazi yanapaswa kuwa:¹

• Ya kiwango kizuri
• Yanayofaa kwa tukio
• Yanayofanya kazi na yanayofaa kwa huduma, badala ya maonyesho au kuvuta usikivu tu
• Na ikiwezekana, ni bora ikiwa nguo inaweza kutosha kwa urahisi, ili isizuie mzunguko au kufanya iwe ngumu zaidi kusonga na kupumua kwa uhuru.

Lakini kabla hatujazungumza zaidi kuhusu jinsi Waadventista wanavyo chagua mavazi, hebu kwanza tuangalie kanuni za Biblia zinazohusiana na mavazi na mavazi. Kwa sababu mwishowe, Maandiko ndiyo kipimo tunachotamani kujenga maamuzi yetu yote.

Biblia inasemaje kuhusu mavazi au mitindo?

Kwa ujumla, Biblia hutoa kanuni za jumla badala ya sheria maalum linapokuja suala la mavazi. Mungu anavutiwa zaidi na mioyo yetu kuliko jinsi tunavyoonekana (1 Samweli 16:7), hivyo inaeleweka kwamba masuala ya kiroho yangepewa umuhimu mkubwa kuliko mtindo wa mavazi.

Kwa mfano, Paulo anasisitiza umuhimu wa “matendo mema” yaliyoonyeshwa “kwa mavazi ya heshima, kwa unyenyekevu na kujitawala” (1 Timotheo 2:9-10, SUV).

Hii haimaanishi kwamba nguo zetu zinaamua hali ya imani yetu au wokovu wetu, au kwamba tunapaswa kuvaa kwa ajili ya kuvutia usikivu wetu au kuwavutia wengine. Paulo anatukumbusha kwamba mambo yote kuhusu jinsi tunavyoishi yanaweza kuwa maelezo ya imani yetu. Pamoja na jinsi tunavyovaa. Ndio maana tunaangazia aina nyingi za mwonekano wa nje, kama vile vito, burudani, mali, au sherehe za likizo, kwa namna ile ile.

Wakati unaposoma Maandiko, mara kwa mara kuna marejeo kuhusu nguo maalum, kama vile mavazi ya kikuhani, kufunika kichwa, na vitambaa vilivyo changanywa.² Lakini hivi vilikuwa maalum kwa utamaduni na mahitaji ya wakati huo.

Biblia inatoa kanuni zisizopitwa na wakati ambazo tunaweza kuzitegemea kwa mwongozo katika kuchagua mavazi.

Kanuni za mavazi za Kibiblia ambazo Waadventista wa Sabato hutumia

Kulingana na Maandiko, tunavyoongozwa na tunachovaa ni kwa:

• Staha
• Matumizi na uimara
• Afya
• Ustawi
• Ufaa
• Upendo kwa Mungu na wengine

Staha

Photo by Rana Sawalha on Unsplash

Staha ni zaidi ya mavazi tunayovaa. Ni mtazamo wa unyenyekevu na heshima ambao unaweza kuwaruhusu watu kuona Yesu Kristo katika maisha yetu. Staha huruhusu uzuri wa ndani wa utambulisho wetu katika Kristo uangaze.

“Kujipamba kwenu, kusiwe kujipamba kwa nje, yaani, kusuka nywele; na kujitia dhahabu, na kuvalia mavazi; bali kuwe utu wa moyoni usioonekana, katika mapambo yasiyoharibika; yaani, roho ya upole na utulivu, iliyo ya thamani kuu mbele za Mungu” (1 Petro 3:3-4, SUV).

Petro hasemi kwamba hatuwezi kuvaa nguo nzuri. Anatukumbusha tusiruhusu mavazi yetu yatutambulishe au yafiche uhalisia wetu.

Ellen White, katika ushauri wake kwa Wakristo wenzake, alikubaliana kwamba ni jambo zuri kwa nguo au mavazi kuonekana vizuri, ikiwezekana.

“linapaswa kuwa na neema, uzuri, na kufaa wa upole wa asili. Kristo alituonya dhidi ya kiburi cha uzima, lakini si dhidi ya neema yake na uzuri wa asili.”³

Wasiwasi wake ulikuwa hasa kuhusu kiasi cha pesa kinachoweza kutumika kununua nguo na vifaa vya starehe—hasa katika enzi zake mwishoni mwa karne ya 19 na mwanzoni mwa karne ya 20. Alionya kuhusu matatizo ya tamaa na kiburi ambayo yanaweza kutokea kwa kipaumbele cha mavazi ya gharama au yenye kung’aa, huku watu wengi wakiwa na pesa kidogo ya kutosha kununua hata nguo za msingi kabisa.

“Pesa ni amana kutoka kwa Mungu. Sio yetu kutumia kwa kujidhihirisha au kwa tamaa ya umaarufu. … Unaweza kuleta furaha kwa mioyo mingi kwa kutumia kwa busara mali ambayo sasa inatumika kwa maonyesho.”⁴

Aliungana na Maandiko, akisema kwamba hakuna tunachovaa nje kinachoweza kulinganishwa na uchangamfu wa roho, au na uzuri wa asili wa uumbaji wa Mungu (Mathayo 6:28-30).⁵

Mwanamke mwenye hekima katika Mithali 31, kwa mfano, hasifiwi kwa sababu yeye ni mrembo au amevaa “kitani safi na urujuani” (aya ya 22, SUV). Anaheshimiwa kwa uaminifu wake, wema, na ubunifu. “Nguvu na hadhi ndiyo mavazi yake” (aya ya 25, SUV).

Kufaa na uimara

Upande mwingine wa nguo za staha zinapaswa kufaa zaidi.

Kufaa maana yake ni kwamba kitu kinatimiza kusudi lake lililopangwa. Vipande vya nguo vinavyofanya kazi sio tu kwa maonyesho. Vinatengenezwa kwa kusudi maalum—iwe ni nguo za ofisini, viatu vya kazi, viatu vya mvua, nguo za mazoezi, au hata mavazi ya kawaida tunayohitaji kwa ajili ya kufanya mambo nyumbani au kutekeleza majukumu.

Kwa hivyo tunapochagua nguo zetu kulingana na utendaji na kufaa kwake, tunazingatia kazi inayokusudiwa kufanya na mahitaji yetu.

Na uimara unachukua nafasi katika jinsi nguo zitakavyosaidia katika kazi hiyo. Kipande cha nguo cha ubora wa juu na chenye uimara ni chaguo bora kuliko kitu ambacho kinaweza kuonekana kuwa cha kufurahisha lakini kimefanywa kwa gharama ya chini.

Kigezo kingine cha utendaji ni afya. Nguo zetu pia zinapaswa kufanya kazi ya msingi ya kukuza, au angalau kutokuzuia, afya yetu na uwezo wetu wa kuishi vema (Mhubiri 3:12-13; 3 Yohana 2).

Afya

Photo by Laura Chouette on Unsplash

Afya kamili ya mtu imekuwa ni kipaumbele maalum katika Kanisa la Waadventista wa Sabato kwa sababu ya jinsi inavyoathiri ubora wetu wa maisha na utayari wetu kutumika. Kwa hiyo, chochote kinachoweza kuboresha au kuzuia afya na uwezo wetu—hata nguo zetu—ni muhimu kukitilia maanani.

Baadhi ya nguo zilizobana au ngumu zinaweza kuzuia uwezo wetu wa kutembea au kukata mzunguko wa damu ikiwa tutazivaa kwa muda mrefu au kujaribu kufanya shughuli ngumu ndani yake. Hii ni moja ya sababu ambazo huwafanya watu wasifanye mazoezi wakiwa wamevaa jeans zilizobana au mashati yenye vifungo kwenye gym!

Ni vizuri pia kufikiria jinsi baadhi ya aina au sifa za nguo zinazoweza kuwa na hatari ndogo ambazo zinaweza kugeuka kuwa hatari kubwa. Kwa mfano, suruali au sketi zenye kubana sana au kuvuta sakafuni zinaweza kuwa hatari ya kujikwaa au kujaa na uchafu na vumbi vinavyoweza kuwa na viini hatari. Na baadhi ya nguo au vifaa vilivyopambwa kwa mawe, misumari, au lace vinaweza kushikamana au kujikwaa na vitu na hata kusababisha majeraha katika baadhi ya kesi, kulingana na mahali na hali.

Usafi ni sababu nyingine ya kuzingatia. Mavazi yanapaswa kuwa rahisi kufua na pia kulinda kutokana na hatari zinazoweza kukata, kuchoma, au kusumbua ngozi yetu.

Mtu mwenye hekima alisema kwamba kuna wakati kwa kila kitu (Mhubiri 3:1), na hii inaweza kujumuisha mavazi. Nguo zinapaswa kuwa sahihi kulingana na msimu, hali ya hewa, na tukio. Hii husaidia kuzuia matatizo ya kiafya yanayotokana na hali ya hewa, kama vile kuganda na kuchoka kwa joto.

Chaguzi za mitindo yenye afya ni muhimu pia kwa Waadventista kwa sababu tunaamini kwamba kutunza miili yetu ni kuishi uwakili.

Uwakili

Photo by cottonbro studio

Uwakili ni wazo la kusimamia rasilimali ambazo sio zetu, au ambazo zimetolewa kwetu ili tuzitunze. Fikiria msimamizi wa mali, au meneja anayeendesha duka. Waadventista wengi wanaliona kama neno pana la jinsi tunavyotumia kile ambacho Mungu ametupa—ikiwa ni afya yetu, muda, ujuzi, mali, fursa, maarifa, n.k.⁶ Hivyo unaweza kuona jinsi kanuni hii inavyohusiana na jinsi tunavyotumia pesa zetu na jinsi tunavyovaa.

Kama Wakristo, tunataka kuwekeza katika vitu vyenye thamani ya milele, kama kumtumikia Mungu na wengine. Kristo anahidi kukidhi mahitaji yetu—ikiwa ni pamoja na nguo—tunapojikita katika ufalme wa Mungu na haki yake.⁷

Tunaweza kutumia pesa zetu kwa busara kwa kuwekeza katika nguo zinazodumu. Ingawa hatutaki kununua nguo kwa ajili ya jina la kampuni, ni vyema kuwekeza katika kitu chenye ubora zaidi na kitakachodumu kwa muda mrefu. Inaweza kuwa ghali zaidi mwanzoni, lakini inataokoa pesa kwa muda mrefu kwa sababu hatulazimiki kutumia pesa kila mara kwenye mitindo ya bei rahisi.

Nguo nyingi za mitindo zinaweza kutengenezwa kwa bei rahisi na bado kuwa ghali zaidi ya inavyostahili. Na kampuni maarufu haimaanishi moja kwa moja kuwa bidhaa zake ni bora. Mara nyingi, jina kwenye lebo linahusu zaidi hadhi kuliko matumizi au uimara. Ingawa jinsi za kampuni ‘jina’ zenye matundu yaliyokatwa mapema ni za kimtindo, huenda zisidumu kwa muda mrefu kama jinsi za kawaida.

Ni vyema pia kuwekeza katika nguo ambazo zinaweza kutumika kwa matumizi mengi au hafla mbalimbali, pamoja na zile zinazokidhi mahitaji maalum au matumizi yanayolingana na mahitaji yako, shughuli tunazopendelea, kazi, n.k.

Kufaa

Kufaa kuna vigezo vingi, ikiwa ni pamoja na tukio, msimu, umri, jinsia, ukubwa, n.k. Wakati utendaji uko karibu sana na kufaa na staha, pia kuna uhusiano na unyenyekevu na heshima. Sote tuna mitindo inayoeleza sisi ni nani na tunathamini nini. Lakini mtindo wetu wa mavazi unapaswa kuwa na maana—hasa katika hali ambapo nguo zinaweza kuwasilisha ujumbe fulani au vipaumbele, au wakati baadhi ya aina za nguo au vifaa vinaweza kuwa vingi au vinavyochanganya.

Moja ya njia nyingi ambazo Waadventista wengi hujieleza kwa kufaa na heshima ni kwa kuvaa vizuri wanapokwenda kanisani siku ya Sabato. Wanachukulia kama tukio maalum na wanataka kueleza heshima kwa Mungu na wengine. Ni sawa na jinsi wageni wa harusi wanavyovaa kwa namna ya heshima kumheshimu bibi harusi na bwana harusi, na umuhimu wa tukio hilo.

Kiwango cha kufaa kinaweza kutofautiana, kulingana na muktadha wa hali na utamaduni. Kwa mfano, kawaida inatarajiwa kuvaa mavazi ya kiofisi kwa ajili ya usaili wa kazi. Kuvaa kawaida sana, au kuvaa nguo zilizo kunjika au zisizo lingana, kunaweza kutoa taswira kwamba muombaji haheshimu jukumu au kampuni watakayoiwakilisha.

Kwa kadri inavyowezekana au inavyofaa, ni bora nguo zetu zilingane na sisi ni nani, tulipo, kwa nini tupo hapo, na tunafanya nini (Kumbukumbu la Torati 22:5; Kutoka 28:1-2).

Hatimaye, maamuzi ya mavazi yanategemea kusudi na nia.

Kama tunavaa hasa ili kupata usikivu na sifa, hilo linaweza kuingilia upendo na heshima kwa wengine na Mungu.

Upendo kwa Mungu na wengine—jambo muhimu

Upendo ndio msingi wa chaguzi zetu za mtindo wa maisha.

Hatuhitaji kuhangaika kuhesabu kama au jinsi vazi fulani linavyoonyesha upendo wa Mungu au la. Zaidi inahusu kutumia kanuni kwa usahihi, mwenye kujali, na mnyenyekevu. Na kadiri tuwezavyo, kuweka lengo la mavazi yetu kuonyesha hivyo pia.

Upendo wetu kwa Yesu unaweza kutuhamasisha kumheshimu kama Bwana na Mwokozi wetu, na tunataka maisha yetu yamwakilishe kwa usahihi (1 Wakorintho 6:19-20).

“Basi, mlapo, au mnywapo, au mtendapo neno lo lote, fanyeni yote kwa utukufu wa Mungu” (1 Wakorintho 10:31, SUV).

Vivyo hivyo, tunataka kuonyesha heshima kwa wengine pia.

“Msitende neno lo lote kwa kushindana wala kwa majivuno; bali kwa unyenyekevu, kila mtu na amhesabu mwenziwe kuwa bora kuliko nafsi yake. Kila mtu asiangalie mambo yake mwenyewe, bali kila mtu aangalie mambo ya wengine” (Wafilipi 2:3-4, SUV).

 

“Msiwiwe na mtu cho chote, isipokuwa kupendana; kwa maana ampendaye mwenzake ameitimiza sheria. Maana kule kusema, Usizini, Usiue, Usiibe, Usitamani… yo yote, inajumlishwa katika neno hili, ya kwamba, Mpende jirani yako kama nafsi yako” (Warumi 13:8-9, SUV).

Hatutaki kitu kama mavazi kuwa sababu ya migogoro. Badala yake, tunataka kujengana na kuungana kumtumikia Mungu na kufurahia maisha aliyotupa.

Uadventista hauna sheria za mavazi kwa washiriki wake wa kanisa kwa sababu ni eneo binafsi linalotegemea utamaduni, tukio, kazi, au uwezekano.

Ndio maana, kama ilivyo kwa chaguzi na mapendeleo mengi ya maisha, uhusiano wetu na Yesu ndio mwongozo wetu bora. Hii hutuwezesha kuwa na mtindo binafsi na kufanya maamuzi yetu wenyewe kwa vitendo, huku pia tukihakikisha hatuathiriwi sana na mitindo inayobadilika na msimu.

Kwa hiyo, tunapokwenda kununua au kutafuta vitu kwenye kabati, tunaweza kuzingatia kanuni za staha, kufaa, na matumizi bila kusahau nafasi ya muonekano na mapendeleo.

Ikiwa una shauku ya kujifunza kuhusu jinsi Waadventista wanavyofanya chaguzi nyingine za maisha, unaweza kutembelea ukurasa wetu kuhusu vito vya thamani au

1. White, Ellen, The Ministry of Healing, pp. 288, 293. [↵]
2. Exodus 28; 1 Corinthians 11:4-16; Leviticus 19:19. [↵]
3. White, Ellen, The Ministry of Healing, p. 289. [↵]
4. Ibid., 287. [↵]
5. Ibid., 289. [↵]
6. “Stewardship,” The Seventh-day Adventist Encyclopedia, p. 1425. [↵]
7. Matthew 6:31-33; White, Ellen G, The Ministry of Healing, p. 289. [↵]

Majibu Zaidi