Njia 6 za Kujua Ikiwa Mtu Ni Nabii wa Kweli

Je, umewahi kujiuliza jinsi watu katika nyakati za Biblia walivyoweza kujua kama manabii wao kweli walitoka kwa Mungu? Walijua vipi kwamba watu kama Abrahamu, Danieli, Amosi, Yusufu, Yeremia, Samweli, au Elisha walikuwa manabii?

Na kwa hiyo… je, manabii bado wapo leo? Ikiwa ndiyo, tunawezaje kujua kama ni wa kweli au ni manabii wa uongo?

Biblia hutusaidia kugundua majibu ya maswali haya ili tusije tukachanganyikiwa au kuwa na wasiwasi. Hebu tujifunze:

• Nabii wa uongo ni nini na jinsi ya kumtambua
• Jinsi ya kujaribu unabii
• Ikiwa manabii wa kweli na wa uongo bado wapo leo

Nabii wa uongo ni nini na jinsi ya kumtambua

Nabii wa uongo ni mtu anayedai kupokea ujumbe kutoka kwa Mungu, lakini kwa kweli, ujumbe wao unakusudiwa kudanganya wengine (bila kujali nia zao).

Nabii wa kweli hufanya kazi kama msemaji wa Mungu kwa waumini wake. Nabii wa uongo anaweza kujifanya msemaji wa Mungu, lakini ikiwa watasema ujumbe wowote usioendana na mapenzi Yake, hatimaye wako kinyume na Mungu.

Lakini Mungu hataki tudanganywe au kuogopa. Kwa hiyo Biblia hutoa mwongozo kusaidia kuwapima watu wanaodai kuwa na kipawa cha unabii.

Unaweza kujiuliza maswali sita muhimu ili kubaini kama nabii au unabii ni wa kweli au wa uongo:

• Je, maneno yao yanaendana na Biblia? (1 Yohana 4:1-3)
• Je, utabiri wowote kuhusu siku zijazo unatimia? (Kumbukumbu la Torati 18:20-21)
• Je, maisha yao yanaonyesha matunda ya tabia ya kiungu? (Mathayo 7:16-20)
• Je, Mungu amejifunua kwao? (2 Petro 1:20-21)
• Je, ujumbe unamtukuza Mungu na kuhamasisha kufuata kanuni zake? (Ezekieli 13:10)
• Je, ujumbe unachanganya ukweli na uongo? (2 Petro 2:1-3)

Je, maneno yao yanaendana na Biblia?

Photo by Priscilla Du Preez on Unsplash

Maandiko ni kipimo. Karibu sifa zote za nabii zinategemea ujumbe wake na matendo yao kuendana na Biblia na kanuni zake.

Inaleta maana, sivyo?

Ikiwa Mungu kweli ndiye mtoaji wa ujumbe, hatapingana na Neno Lake. Atapatana nalo. Kuwakumbusha watu kuhusu hilo. Kulisisitiza. Kuwasaidia watu kuelewa jinsi ya kulitumia.

Moja ya kanuni msingi ambazo Maandiko yanazidumisha ni kwamba Yesu Kristo, Mwana wa Mungu, amekuja katika mwili na ni Mwokozi wetu.

Mfano mmoja wa hili ni katika 1 Yohana 4:2-3. Yohana wa Ufunuo anaandika:

“Katika hili mwamjua Roho wa Mungu; kila roho ikiriyo kwamba Yesu Kristo amekuja katika mwili yatokana na Mungu. Na kila roho isiyomkiri Yesu haitokani na Mungu. Na hii ndiyo roho ya mpinga Kristo ambayo mmesikia kwamba yaja; na sasa imekwisha kuwako duniani” (SUV).

Kulingana na aya hii, manabii hawana Roho wa Mungu ndani yao ikiwa wanakataa kwamba Yesu:

1. Ni Masihi.
2. Alikuwa mwanadamu ili aweze kujitoa dhabihu kwa ajili ya dhambi zetu.

Hii haishangazi kwani unabii kadhaa katika Agano la Kale unazungumzia kuja kwa Yesu mara ya kwanza.

Kwa mfano, sehemu kubwa ya unabii wa nabii Isaya unahusu kuzaliwa kwa Yesu. Kwa kweli, Isaya ndicho kitabu cha Agano la Kale kinachotajwa mara nyingi zaidi katika Agano Jipya.

Fikiria aya hizi kutoka Isaya kama mifano ya unabii wa kweli kwa kuwa inatambua ujio wa kwanza wa Yesu na kifo chake kwa ajili ya wokovu wetu. Alitoa hali maalum sana ili watu waweze kusema lini hili lingetimia:

“Kwa hiyo Bwana mwenyewe atawapa ishara. Tazama, bikira atachukua mimba, atazaa mtoto mwanamume, naye atamwita jina lake Imanueli” (Isaya 7:14, SUV).

 

“Bali alijeruhiwa kwa makosa yetu, Alichubuliwa kwa maovu yetu; Adhabu ya amani yetu ilikuwa juu yake, Na kwa kupigwa kwake sisi tumepona” (Isaya 53:5, SUV).

Zaidi ya hayo, Isaya mwenyewe anawaonya dhidi ya unabii ambao hauendani na ujumbe wa Injili:

“Na waende kwa sheria na ushuhuda; ikiwa hawasemi sawasawa na neno hili, bila shaka kwa hao hapana asubuhi” (Isaya 8:20, SUV).

Wakati Isaya anapoandika mafundisho haya na shuhuda hizi hazina mwanga ndani yake anamaanisha hayafuati mwongozo wa Roho Mtakatifu.

Hii inamaanisha mambo mawili muhimu:

1. Mafundisho na shuhuda ambazo hazilingani na ujumbe wa Injili ziko “katikati ya giza.” Hayana ukweli unaomwongoza mwanadamu kwenye kweli.
2. Mafundisho na shuhuda ambazo hazilingani na Injili hazina mwanga kwa sababu humwacha nje “nuru ya ulimwengu,” ambaye ni Yesu (Yohana 8:12, SUV).

Paulo, mwandishi wa Warumi, anatoa hoja sawa anapowaonya Wakristo wajiweke mbali na “injili ya uongo” inayojifanya kuwa kweli, lakini kwa kweli ni kinyume na ujumbe wa Injili wa Biblia (Wagalatia 1:9).

Sababu au msukumo nyuma ya unabii inapaswa kila mara kuhusiana na Yesu, kwa sababu hivyo ndivyo Biblia inavyofanya.

Ikiwa nabii haendani na Biblia na kumkubali Yesu kama Kristo, basi mtu huyo ni nabii wa uongo.

Je, utabiri wao hutimia?

Photo by Sincerely Media on Unsplash

Ingawa sio unabii wote unahusisha utabiri wa matukio ya baadaye, baadhi yake hufanya hivyo—kama unabii wa Masihi kutoka kitabu cha Isaya tuliosoma mwanzoni. Unabii huo ulitimia: Yesu alizaliwa na bikira, na Aliteswa msalabani ili Atupatie wokovu wa milele.

Hebu tuangalie kisa cha mmoja wa manabii wa awali wa Biblia, Musa, kama mfano wa nabii wa Mungu.

Katika kisa cha Kutoka, Mungu huwasiliana moja kwa moja na Musa. Mfano unaojitokeza ni pale Mungu anapomzungumzia Musa kupitia kichaka kinachowaka moto. Katika kisa hiki, Mungu anampa Musa jukumu: rudi Misri na mwambie Farao “Wape watu wangu ruhusa waende” (Kutoka 5:1, SUV).

Katika mawasiliano yake na Farao, Musa anamfahamisha vile maisha yake yatakavyokuwa ikiwa hatamtii Mungu. Anatabiri mapigo yanayokuja: majipu, mbu, nzi, mvua ya mawe, nzige, giza, n.k.

Kulingana na kisa hiki katika Kutoka, matukio haya yalitokea kweli.

Kwa hivyo kwa muhtasari,

• Mungu anazungumza moja kwa moja na Musa.
• Anampa Musa ujumbe, akimfanya Musa msemaji wa Mungu au nabii.
• Musa anampa Farao ujumbe wa Mungu.
• Matukio yaliyotabiriwa yanatimia.

Musa mwenyewe anafafanua wazi kwamba unabii uliotimizwa ni muhimu wakati wa kuamua ikiwa nabii ni wa kweli au la.

Katika kitabu cha Kumbukumbu la Torati, Musa anashiriki na watoto wa Israeli maneno yake ya kuaga kabla ya kufa. Wakati wa sehemu ya hotuba yake, anarudia maneno ya Mungu kuhusu kuepuka manabii wa uongo:

“Lakini nabii atakayenena neno kwa kujikinai kwa jina langu, ambalo sikumwagiza kulinena, au atakayenena katika jina la miungu mingine, nabii yule atakufa.
Nawe ukisema moyoni mwako, Tutajuaje neno asilolinena BWANA?—Atakaponena nabii kwa jina la BWANA, lisifuate jambo lile wala kutimia, hilo ndilo neno asilolinena BWANA; kwa kujikinai amelinena huyo nabii, usimwogope” (Kumbukumbu la Torati 18:20-22, SUV, msisitizo umeongezwa).

Wakati Musa anaposema kwamba “nabii amesema kwa kujikinai,” anamaanisha kwamba nabii alidhani jambo fulani litafanyika, au kwamba alidhani Mungu alimwambia, bila kuchunguza zaidi au kuendelea kuomba kuhusu hilo.

Manabii wa kweli hawachukui mipango ya Mungu kwa dhanio; wanajua mipango ya Mungu kwa sababu Mungu amewasiliana nao moja kwa moja. Nabii wa kweli hahitaji “kubaini” kama Mungu anawapa ujumbe au la. Maandiko yanaonyesha jinsi Mungu anavyozungumza moja kwa moja na wazi anapomuita mtu kwa jukumu hili.

Kwa hiyo, ikiwa kile nabii anachotabiri kwa ajili ya siku zijazo hakitatokea, nabii huyo sio nabii wa kweli. Tunaweza kutumia maelekezo ya Musa, pamoja na hadithi yake mwenyewe, kutuongoza katika kutafuta ukweli.

Pia ni muhimu kuzingatia kwamba unabii mwingi katika Biblia bado unatimia leo. Unabii mwingi katika Ufunuo bado haujatimia. Ingawa swali hili ni mojawapo ya maswali mengi yanayoweza kutuongoza, hakika siyo moja pekee.

Je, maisha yao yanaonyesha matunda ya tabia ya Kiungu?

Photo by vadszeder on Unsplash

Biblia inatuagiza kuwapima manabii kulingana na tabia zao na matendo yao.

Yesu anafanya hili kuwa wazi sana katika “Hubiri la Mlimani,” ambao upo katika sura ya 5, 6, na 7 za Injili ya Mathayo. Katika ujumbe wake kwa wafuasi wake, anawaonya kuhusu manabii wa uongo ambao wanaonekana namna moja lakini hufanya vingine:

“Jihadharini na manabii wa uongo, watu wanaowajia wamevaa mavazi ya kondoo, walakini kwa ndani ni mbwa-mwitu wakali. Mtawatambua kwa matunda yao. Je! Watu huchuma zabibu katika miiba, au tini katika mibaruti? Vivyo hivyo kila mti mwema huzaa matunda mazuri; na mti mwovu huzaa matunda mabaya. Mti mwema hauwezi kuzaa matunda mabaya, wala mti mwovu kuzaa matunda mazuri. Kila mti usiozaa tunda zuri hukatwa ukatupwa motoni. Ndiposa kwa matunda yao mtawatambua.” (Mathayo 7:15-20, SUV, msisitizo umeongezwa).

Katika kifungu hiki, Yesu anatumia matunda kama mfano wa matendo kusaidia wafuasi Wake kuelewa jinsi ya kumgundua nabii wa uongo. Hufanya hivi kwa maneno ambayo hadhira Yake ingeweza kuelewa: ufugaji na kilimo.

Kwanza, Yesu anasema kwamba manabii wa uongo ni hatari kwa sababu wanavaa kama kondoo lakini kwa kweli ni mbwa mwitu waliovaa mavazi ya kondoo. Hata hivyo, Yesu anaweka tofauti.

Ndani yao ni mbwa mwitu wenye wakali. Kwa kubainisha kwamba manabii wa uongo ni kondoo nje na mbwa mwitu ndani, Yesu anafafanua kuwa sehemu hatari ya nabii wa uongo ni tabia yao.

Hapa ndipo mambo yanapokuwa magumu kidogo.

Je, tunaweza kuona tabia ya mtu tunapomwangalia?

Je, tunaweza kumwangalia mtu na kusema, “Mtu huyo ana tabia mbaya”?

Mara nyingi, hatuwezi. Angalau sio kwa mtazamo wa kwanza au kabla hatujamfahamu mtu vizuri.

Ikiwa hivyo ndivyo ilivyo…

Tunawezaje kusema kama tabia ya mtu ni mbaya?

Yesu alisema, “Mtawatambua kwa matunda yao,” hiki ndicho alichomaanisha:

Ikiwa mti mzuri ni mzuri kweli, utazaa matunda mazuri; ikiwa mti mbaya ni mbaya kweli, utazaa matunda mabaya.

Jambo la msingi ni kuangalia tabia zao.

Je, nabii anaishi tunda la Roho kwa uthabiti, au ni mlaghai, mwenye kiburi, au mwenye ubinafsi?

Au hapa kuna moja kubwa: Je, wanatenda kwa njia fulani tu wanapokuwa wanatazamwa? Wanawatendeaje “ndugu zangu walio wadogo” (Mathayo 25:40, SUV)?

Kwa kuangalia maisha ya nabii kwa ujumla na kuelewa tabia zao, tunaweza kubaini vyema kama ni nabii wa kweli.

Na matunda hayo yanaonekana katika matendo ya watu. Ikiwa manabii wana Roho Mtakatifu mioyoni mwao na wako katika mawasiliano na Mungu, basi matendo yao yataonyesha “upendo, furaha, amani, uvumilivu, utu wema, fadhili, uaminifu, upole, kiasi” (Wagalatia 5:22-23, SUV).

Uhusiano na Yesu hutuwezesha kuzaa matunda haya mema, kama inavyoonyesha Yohana 15:16:

“Si ninyi mlionichagua mimi, bali ni mimi niliyewachagua ninyi; nami nikawaweka mwende mkazae matunda; na matunda yenu yapate kukaa” (SUV).

Hata hivyo, kama nabii hana Roho Mtakatifu moyoni mwake, hataonyesha tunda jema la Roho.

Lakini kumbuka kwamba manabii bado ni wanadamu.

Hii inamaanisha wanatenda makosa kama kila mtu mwingine.

Kuwa na historia iliyojaa matunda mabaya hakumfanyi mtu “kutotimiza vigezo” vya kuwa nabii. Mfano mzuri wa hili ni kisa cha Paulo.

Kabla ya kubadilika kwake, Paulo—aliyekuwa Sauli—alikuwa anawatesa Wakristo, lakini baada ya kukutana na Mungu na kutubu, Mungu anampa utambulisho mpya. Paulo anaanza kuzaa matunda mema.

Ni kuhusu matunda ya sasa na tabia za sasa. Sote ni wadhambi tunahitaji neema ya Mungu. Kuna tofauti kati ya kuzaa matunda mema na kuwa mkamilifu.

Je, Mungu Amejifunua kwao au kuwapa maneno ya kusema?

Ni muhimu kwamba nabii, kama msemaji wa Mungu, apokee ujumbe kutoka kwa Mungu na siyo kuutunga tu kwa ajenda yake mwenyewe. Mtume Petro anasema hili vizuri katika 2 Petro 1:20-21:

“Mkijua neno hili kwanza, ya kwamba hakuna unabii katika maandiko upatao kufasiriwa kama apendavyo mtu fulani tu. Maana unabii haukuletwa po pote kwa mapenzi ya mwanadamu; bali wanadamu walinena yaliyotoka kwa Mungu, wakiongozwa na Roho Mtakatifu” (SUV).

Petro anataka wasomaji wa Biblia wajue ni Mungu ndiye huwapa manabii maneno ya kusema, sio mtu mwingine yeyote.

Katika baadhi ya matukio, Mungu hujifunua kwa manabii au huwapa manabii maneno ya kusema kupitia ndoto au maono. Hii ni kweli kwa manabii kama Danieli na Yohana wa Ufunuo. Sehemu kubwa ya vitabu vyao katika Biblia zinajumuisha maono waliopokea kutoka kwa Mungu.

Katika matukio mengine, Mungu huzungumza na nabii wake moja kwa moja.

Musa ni mfano mzuri wa mazungumzo haya uso kwa uso na Mungu.

Katika Hesabu 12:6-8, Mungu, katika umbo la nguzo ya wingu, anasema hivi:

“Kisha akawaambia, Sikizeni basi maneno yangu; Akiwapo nabii kati yenu, Mimi, BWANA, nitajifunua kwake katika maono, Nitasema naye katika ndoto. Sivyo ilivyo kwa mtumishi wangu, Musa; Yeye ni mwaminifu katika nyumba yangu yote; Kwake nitanena mdomo kwa mdomo, Maana, waziwazi wala si kwa mafumbo” (SUV).

Photo by Adrian Curiel on Unsplash

Mungu haongei tu na Musa kupitia kichaka kinachowaka moto, kama tulivyo jadili awali, bali pia anazungumza naye moja kwa moja, kama wakati Musa anapopokea Amri Kumi kwenye Mlima Sinai (Kutoka 19, 20).

Katika hali hiyo, Mungu anawasiliana na Musa kwa namna ya pekee sana. Hata anapita mbele ya Musa ili Musa aone utukufu Wake. Utukufu wa Mungu ni mkubwa kiasi kwamba wakati Musa anaposhuka kutoka mlima, uso wake unang’aa:

“Hata ikawa, Musa aliposhuka katika mlima Sinai, na zile mbao mbili za ushuhuda zilikuwa mkononi mwa Musa, hapo aliposhuka katika mlima, Musa hakujua ya kuwa ngozi ya uso wake iling’aa kwa sababu amesema naye” (Kutoka 34:29, SUV).

Lakini Mungu sio mara zote huzungumza na manabii wake kwa namna za pekee kama hizo. Wakati mwingine, Huwasiliana nao kwa utulivu.

Kukutana kwa Eliya na Mungu kwenye mlima uleule ambapo Mungu aliacha utukufu wake kwa Musa ni mfano mzuri wa hili (1 Wafalme 19). Mchungaji wa Kiadventista Randy Roberts, DMin, anasema hivi:

“Hivyo Eliya anarudi Mlima Sinai, anapotea ndani ya pango, ambalo baadhi wamependekeza, linaweza kuwa ni mtego wa jiwe ambapo Mungu alimficha Musa…. Kisha kuna upepo, tetemeko la ardhi, na moto. Njia zote ambazo Mungu amejifunua kwazo. Mungu hayupo katika yote hayo. Mungu alisema, ‘Toka kwenye pango,’ na wakati [upepo, tetemeko la ardhi, na moto] vyote vimekwisha, kunakuwa ukimya wa ajabu…. Na katika ukimya [Eliya] anahisi sauti ya Mungu. Maandishi yanasema [Eliya] alijifunika uso wake kwa vazi lake na kutoka kwenye pango kusimama mbele za Mungu.”

Kisha, Mungu anampa Eliya maagizo yake yaliyofuata kama nabii.

Roberts anaongeza, “Kuanzia wakati huo, tukio kuu, la kusisimua, la utukufu, karibu limeisha. Mungu haonyeshi tena Nafsi Yake kwa njia alizotumia wakati wa Kutoka…. Wakati unaofuata unapomwona Mungu kweli, Yuko amelala kwenye kihori kama mtoto mchanga, dhaifu na asiye na msaada.

Hivyo njia Yake ya kufunua Nafsi Yake, kuingiliana na wanadamu imebadilika kabisa.

Haya yote ni kusema kwamba Mungu hujifunua kwa manabii wa kweli kwa njia mbalimbali, kulingana na sababu mbalimbali. Wakati mwingine ni kwa utukufu na kwa njia ya kusisimua, lakini mara nyingi, ni katika utulivu ambapo nabii wa kweli anaweza kuhisi sauti ya Mungu ikizungumza.

Na ikiwa manabii wa kweli wana uhusiano wa karibu na Mungu, basi watajua wakati Mungu Anapojifunua kwao.

Je, ujumbe unahamasisha mabadiliko mema?

Kama tulivyotaja tayari, manabii hufanya kazi kama wasemaji wa Mungu. Wanatoa ujumbe kutoka kwa Mungu kwenda kwa watu Wake.

Hata hivyo, ni muhimu kuzingatia ni aina gani ya ujumbe Mungu anautuma na nabii anautangaza.

Katika Biblia, manabii hutumika mara nyingi wakati watu wa Mungu wanavunja agano lao naye. Wakati wamesahau maneno ya Mungu ya mwongozo…au mbaya zaidi, kuyapuuza.

Manabii huwaambia watu, “Haya, hamheshimu uhusiano wenu na Mungu, na hilo linahitaji kubadilika.” Na ikiwa watasikia ujumbe wa Mungu, amani ni matokeo ya kawaida.

Kwa hivyo nabii wa kweli ni yule anayetoa ujumbe wa mabadiliko ili kuleta watu wa Mungu tena katika uhusiano wa agano pamoja Naye.

Lakini watu mara nyingi wanataka kubadilika? Wanataka makosa yao yaonyeshwe? Sio kawaida…

Hebu tuangalie kisa cha Hosea kama mfano.

Katika kitabu cha Biblia chenye jina lake, nabii Hosea hufanya kazi kama mfano hai kwa watu wa Israeli waliomwasi Mungu. Mungu anamwambia Hosea aoe kahaba aitwaye Gomeri na kupata watoto naye. Kisha, anapokosa uaminifu, Mungu anamwambia Hosea arudi kwake na kumpenda.

Kisa hiki kinaweza kuonekana cha ajabu, lakini kwa kuingia katika ushirikiano wa kinabii na Mungu, maisha ya Hosea yanaonyesha jinsi Israeli inavyomfanyia Mungu, na kwamba hata licha ya dhambi zao na kujinajisi kwa miungu mingine, Mungu anaonyesha upendo usio na mwisho kwao. Daima atawaita warudi.

Photo by Worshae on Unsplash

Nini kinatokea?

Nabii Hosea, akiwa na ujumbe wa Mungu kikamilifu kwa sababu yeye mwenyewe aliishi kwa mfano huo, anawaomba watu wa Israeli kubadilika. Si yeye wala Mungu anayetaka Israeli ibaki katika hali ya dhambi na kutengwa na Yeye.

“Ee Israeli, mrudie BWANA, Mungu wako; maana umeanguka kwa sababu ya uovu wako, Chukueni maneno pamoja nanyi, mkamrudie BWANA; mkamwambie, Ondoa maovu yote, uyatakabali yaliyo mema; na hivyo ndivyo mtakavyotoa sadaka za midomo yetu kana kwamba ni ng’ombe” (Hosea 14:1-2, SUV).

Hosea anaomba Israeli watubu na warudi kwa Mungu. Anajua Mungu atawapokea kwa upendo usio na mwisho, lakini mioyo ya watu lazima ibadilike ili wampokee Yeye.

Hivyo basi, kama nabii wa kweli anahamasisha mabadiliko ya moyo kwa watu wanaosikiliza, nabii wa uongo anaweza kufanya kinyume chake.

Nabii wa uongo anaweza kujaribu kuhimiza hali ya starehe katika dhambi badala ya kuwataka watu warudi kwa Mungu. Kipande hiki katika Ezekieli 13:10, 11 ni mfano mzuri:

“Kwa sababu hiyo, kwa sababu wameshawishi watu wangu, wakisema, Amani; wala hapana amani; na mtu mmoja ajengapo ukuta, tazama, waupaka chokaa isiyokorogwa vema; basi waambie hao wanaoupaka ukuta chokaa isiyokorogwa vema, ya kwamba utaanguka; kutakuwa mvua ya kufurika; nanyi, enyi mvua ya mawe makubwa ya barafu, mtaanguka; na upepo wa dhoruba utaupasua” (SUV).

Ezekieli anasema kwamba manabii wa uongo wamewatapeli watu wa Mungu. Wamehubiri amani wakati, kwa kweli, hakukuwa na amani. Wamewadanganya watu wa Mungu.

Ezekieli anaandika kwamba manabii wa uongo “wanaupaka ukuta chokaa.” Wanaficha dhambi kwa uongo na dhana za uongo za amani badala ya kuhamasisha kusafisha moyo na roho kama ambavyo nabii wa kweli angefanya.

Hata hivyo, Ezekieli pia anaandika kwamba mvua itafuta uongo na kufichua dhambi za watu. Toba ndiyo itakayoleta mabadiliko ya moyo na roho ambayo watu wanayahitaji.

Mfano mwingine wa manabii wa uongo wakihamasisha faraja na amani badala ya ukweli upo katika Isaya.

Nabii Isaya anawaambia watu wa Yuda kwamba wao ni wapendao udanganyifu na uongo:

“Kwa maana watu hawa ni watu waasi, watoto wasemao uongo, watoto wasiotaka kuisikia sheria ya BWANA; wawaambiao waonaji, Msione; na manabii, Msitoe unabii wa mambo ya haki, tuambieni maneno laini, hubirini maneno yadanganyayo; tokeni katika njia, geukeni mtoke katika mapito; mkomesheni Mtakatifu wa Israeli mbele yetu” (Isaya 30:9-11, SUV).

Isaya anawalaumu watu wa Yuda pamoja na manabii kwa unabii wa “maneno laini.” Watu wanataka kuamini kwamba wanamsikia Mungu kupitia manabii hawa wa uongo, lakini wanakataa kusikia ukweli.

Badala yake, wanataka kusikia tu ujumbe mzuri.

Mistari michache baadaye, Isaya, nabii wa kweli anayezungumza kwa niaba ya Mungu, anawaambia watu wasisikilize faraja inayotangazwa na manabii wa uongo. Badala yake, wanapaswa kutubu, kwa maana “…Mtakatifu wa Israeli, asema hivi, Kwa kurudi na kustarehe mtaokolewa; nguvu zenu zitakuwa katika kutulia na kutumaini; lakini hamkukubali” (Isaya 30:15, SUV).

Lakini mara nyingi kuna matokeo mabaya wakati manabii wa kweli wanapotuma ujumbe unaowafanya watu wengi wasiwe na raha.

Ujumbe wa nabii lazima umtukuze Mungu zaidi ya yote, na kwa kufanya hivyo, ujumbe wao huwaita watu kutoka kwenye dhambi zao.

Ujumbe huu usiopendwa ulisababisha manabii mara nyingi kudharauliwa au hata kuteswa:

• Isaya anadaiwa kukatwa katikati kwa msumeno (Waebrania 11:37)
• Danieli alifungwa ndani ya tundu la simba (Danieli 6)
• Yohana Mbatizaji alikatwa kichwa (Mathayo 14)

Hiyo ni mifano michache tu.

Lakini kuna tumaini kwa manabii waliodhulumiwa na kwa wafuasi wote wa Kristo.

Yesu anathibitisha ugumu wa safari katika Hubiri Lake Mlimani:

“Heri ninyi watakapowashutumu na kuwaudhi na kuwanenea kila neno baya kwa uongo, kwa ajili yangu. Furahini, na kushangilia; kwa kuwa thawabu yenu ni kubwa mbinguni; kwa maana ndivyo walivyowaudhi manabii waliokuwa kabla yenu” (Mathayo 5:11-12, SUV).

Hivyo hata safari ikiwa ngumu na ujumbe haupendwi, Mungu huwazawadia manabii wa kweli kwa kazi yao.

Sasa tunajua kwamba…

• Manabii wa kweli watawaambia watu watubu dhambi zao na warudi kwa Mungu, iwe ujumbe huo unakubalika au la.
• Manabii wa uongo wataruhusu dhambi na udanganyifu kuendelea, na watafanya ujumbe wao uendane na mapenzi ya umati, sio kumheshimu Mungu.

Je, ujumbe unachanganya ukweli na uongo?

Ni rahisi kusema kama mtu ni nabii wa uongo ikiwa ujumbe wao umejaa uwongo waziwazi. Sawa?

Lakini je, ikiwa ujumbe wa nabii wa uongo ni kweli kwa kiasi kikubwa, au unaonekana “kwa kiwango sawa”… lakini kisha inaonekana uwongo mdogo au ukweli uliopotoshwa umeingia? Je, bado ni nabii wa uongo?

Hakika kabisa.

Kwa kweli, ikiwa kuna hata uongo mmoja, au upotoshaji mmoja wa ukweli au kanuni ya kibiblia mchanganyiko na ukweli, tunaweza karibu kutuhakikishia nabii ni wa uongo.

Manabii wa kweli hupokea ujumbe moja kwa moja kutoka kwa Mungu, na kwa kawaida, Mungu atataka kuhakikisha kwamba ujumbe huo uko katika muafaka kamili na Neno Lake.
Biblia inasema nini kuhusu hili?

Katika 2 Petro 2:1-3, Petro anatoa onyo kuhusu manabii wa uongo wanaodhalilisha ukweli:

“Lakini kuliondokea manabii wa uongo katika wale watu, kama vile kwenu kutakavyokuwako waalimu wa uongo, watakaoingiza kwa werevu uzushi wa kupoteza, wakimkana hata Bwana aliyewanunua, wakijiletea uharibifu usiokawia. Na wengi watafuata ufisadi wao; na kwa hao njia ya kweli itatukanwa. Na katika kutamani watajipatia faida kwenu kwa maneno yaliyotungwa; ambao hukumu yao tangu zamani haikawii, wala uvunjifu wao hausinzii” (SUV).

Manabii hawa wa uongo hawachanganyi kweli na uongo “kwa bahati mbaya.” Badala yake, wanadanganya hadhira kwa makusudi kwa sababu ya ajenda yao binafsi. Wanamkataa “Mwalimu,” Mungu, na badala yake husema ili kujitukuza wenyewe, kama manabii wa uongo kutoka Isaya walivyofanya katika hoja ya mwisho.

Lakini wakati mwingine, inaweza kuwa vigumu kutofautisha ukweli na uongo. Hasa wakati uongo ni mdogo na umefichwa vizuri.

Basi tunafanya nini?

Swali zuri!

Tafuta na jaribu unabii kwa Maandiko kwa ajili yako mwenyewe

Photo by Patrick Fore on Unsplash

Tunapokuwa na mashaka kuhusu kile kinachowasilishwa kama neno la unabii la mtu lakini tukihofia kuwa upotovu wake kutoka katika Biblia ni mdogo au umefichwa kwa ustadi, ni wakati wa kuanza kujifunza Maandiko kwa maombi, tukiruhusu Roho Mtakatifu aongoze katika maamuzi yetu.

Timotheo anaweka wazi katika barua zake kwamba Maandiko yamekusudiwa kuwapa wafuasi wa Mungu uwezo wa kutambua ukweli kutoka kwenye uongo:

“Kila andiko, lenye pumzi ya Mungu, lafaa kwa mafundisho, na kwa kuwaonya watu makosa yao, na kwa kuwaongoza, na kwa kuwaadibisha katika haki, ili mtu wa Mungu awe kamili, amekamilishwa apate kutenda kila tendo jema” (2 Timotheo 3:16-17, SUV).

Biblia ni mwongozo wetu wa kuwajaribu manabii, na tunapokuwa na mashaka, hatupaswi kukaa tu na “kuwa watoto katika mawazo yetu,” kama vile mtume Paulo anavyosema katika 1 Wakorintho 14:20.

Badala yake, tunapaswa kutumia hekima tuliyopewa na Mungu, si kumwogopa mara moja nabii yeyote tunayesikia kuhusu yeye, bali “jaribuni mambo yote; lishikeni lililo jema; jitengeni na ubaya wa kila namna” (1 Wathesalonike 5:21-22, SUV).

Mwishowe, tunapohisi hatuna hekima ya kufanya uamuzi kwa ajili yetu wenyewe, lazima tuelewe kwamba Mungu ndiye mtoaji wa hekima. Haleti machafuko au mkanganyiko: dhambi ndiyo huleta. Mungu anatafuta kurejesha usawa, amani, na uwazi. Hatuhitaji kuogopa ushuhuda wa uongo. Badala yake, tufuate ushauri wa Yakobo:

“Lakini mtu wa kwenu akipungukiwa na hekima, na aombe dua kwa Mungu, awapaye wote, kwa ukarimu, wala hakemei; naye atapewa” (Yakobo 1:5, SUV).

Wajaribu manabii na shikamana na kilicho chema.

Muombe Mungu hekima, naye atakuongoza.

Je, manabii wa kweli na wa uongo bado wapo leo?

Ndiyo!

Unabii haukuwa tu kwa nyakati za Biblia. Kwa kweli, sehemu kubwa ya unabii ulio katika Biblia una umuhimu kwa ajili ya siku zijazo.

Kwa mfano, Waadventista na Wakristo wengine wengi wanaamini kwamba Yohana alitabiri matukio katika kitabu cha Ufunuo ambayo yatatokea katika siku za usoni.

Zaidi ya hayo, Waadventista wanaamini kwamba Neno la Mungu linaendelea kuzungumza leo. Waefeso 4, Warumi 12, na 1 Wakorintho 12 hutuambia kwamba Roho Mtakatifu ataendelea kuzungumza wakati kanisa, mwili wa Kristo, unatekeleza utume wa Mungu duniani. Roho ataongea kupitia karama za kiroho na hatapingana na Maandiko. Atayatumia na kuongeza yale yaliyopo tayari.

Karama hizi za kiroho ni muhimu kwa kanisa la waumini kustawi katika utume wake wa kueneza Injili. Moja ya karama za kiroho zilizotajwa katika 1 Wakorintho 12 ni zawadi ya kuhubiri unabii.

Kwa kweli, mmoja wa waanzilishi wa kanisa la Adventista, Ellen White, alionyesha kipawa hiki cha unabii na alifaulu kila moja ya “vipimo” tulivyojifunza.

Biblia pia inaonyesha wazi kwamba Mungu ataendelea kujifunua kupitia manabii:

“Itakuwa siku za mwisho, asema Mungu, nitawamwagia watu wote Roho yangu, na wana wenu na binti zenu watatabiri; na vijana wenu wataona maono; na wazee wenu wataota ndoto. Naam, na siku zile nitawamwagia watumishi wangu wanaume na wanawake Roho yangu, nao watatabiri” (Matendo 2:17-18, SUV).

Hata hivyo, ikiwa manabii wa kweli wapo katika siku za mwisho, manabii wa uongo pia watakuwepo.

Yesu Mwenyewe anathibitisha hili anapozungumza na wanafunzi wake kuhusu siku za mwisho. Anawaonya dhidi ya watu wanaodai kuwa yeye, akisema:

“Kwa maana watatokea makristo wa uongo, na manabii wa uongo, nao watatoa ishara kubwa na maajabu; wapate kuwapoteza, kama yamkini, hata walio wateule” (Mathayo 24:24, SUV).

Nabii wa uongo wapo leo, na wataendelea kuwepo siku za usoni. Hata hivyo, kwa kuuliza maswali haya sita, unaweza kujiandaa kujua ni nani ni mjumbe wa Mungu na ni nani siyo.

Unataka kujua manabii wote wa Biblia?

Kurasa Zinazohusiana

Majibu Zaidi