Je, Yesu Aliwahi Kuwa Mnafiki? Jifunze Kile Biblia Inachosema

Tabia nyingi zisizopendeza zinahusishwa na unafiki. Lakini kwa ujumla, wanafiki hujaribu kwa makusudi kuwafanya wengine waamini kwamba wanashikilia au kuwakilisha mfumo fulani wa imani, tabia, mtindo wa maisha, n.k., ilhali kwa kweli hawafanyi hivyo.

Unafiki maana yake ni kuishi uongo. Na ni kawaida kwa wanafiki kuwahukumu wengine kwa kufanya mambo yale yale wanayoyafanya kwa siri.

Kwa hiyo, kwa nini mtu yeyote amuite Yesu mnafiki?

Katika Biblia, Mafarisayo walitafsiri matendo ya Yesu kama ya unafiki (Luka 11:37-38; Luka 13:14; Mathayo 9:11). Na leo, mijadala mingine inaendelea kuhusu kama Yesu aliwahi kujipinga au kupinga mafundisho Yake mwenyewe.

Kwa mfano, Yesu mara nyingi alifundisha amani, lakini baadhi wanasema alitenda kwa “ukatili” alipopindua meza za wabadilisha fedha hekaluni (Marko 11:15-17). Pia Alifundisha umuhimu wa sheria, lakini aliwakosoa Mafarisayo kwa ajili ya ushupavu wa kisheria (Mathayo 5:17-18; Mathayo 23:23-24). Na Alijiita Mwana wa Mungu, lakini aliishi maisha ya unyenyekevu na unyonge (Yohana 14:10-11; Mathayo 8:20).

Lakini je, mambo hayo kweli yangemfanya Yesu Kristo kuwa mnafiki?

Biblia inajibu hili—na zaidi. Inatuambia kwamba Yesu alikuwa mbali kabisa na unafiki. Na inaeleza kwa nini tabia Yake imekuwa ikishambuliwa tangu mwanzo wa dunia.

Lakini usichukue neno letu tu. Hebu tutembee pamoja kupitia Biblia na kupata majibu ya maswali kama:

• Unafiki maana yake halisi ni nini?
• Kwa nini Yesu angeitwa mnafiki?
• Tunaweza kujifunza nini kutokana na shutuma hizi?

Kwanza, hebu tupate maana kamili na sahihi ya neno “mnafiki.”

Neno “mnafiki” linamaanisha nini hasa?

Neno la Kigiriki asili, hypokritēs, linamaanisha “mwigizaji”¹ au “anayejifanya.” Na “kucheza nafasi fulani.”²

Kamusi za kisasa zinatoa maana zinazofanana lakini zimepanuliwa kwa maneno “mnafiki” au “unafiki.” Kwa mfano:

• “Kuficha uovu wa ndani chini ya muonekano wa wema.”³
• “Mtu anayejifanya kuwa na maadili mema au mwelekeo wa kidini bila kuwa navyo kweli.”⁴
• “Mtu anayesema ana imani fulani za kimaadili lakini anatenda kwa njia inayoonyesha kwamba si za kweli.”⁵
• “Mtu anayejivika barakoa na kujifanya kuwa kile ambacho sio yeye.”⁶

Na Kamusi ya Biblia ya Illustrated inaeleza kwamba kwa Kiebrania, neno ‘mnafiki’ linamaanisha ‘asiye na Mungu’ au ‘mpotovu’⁷ katika visa vingi vya Maandiko.⁸

Uongo. Bandia. Aliyejificha. Asiye na Mungu. Kujifanya. Kuigiza. Kutokuwa wa kweli. Kujificha.

Maneno haya hayaonekani kumwelezea Yesu, wafuasi Wake wa kweli, au hata wasioamini Mungu wanaojaribu kuishi maisha yenye kusudi na upendo na wakati mwingine kushindwa (kama sisi sote).

Kwa lugha rahisi, unafiki maana yake ni kujifanya kwa makusudi kuwa kile ambacho sio sisi.

Sio makosa ya bahati mbaya. Sio makosa ya kawaida. Sio kujaribu kuacha taswira nzuri. Bali ni kukusudia kuwadanganya wengine kuhusu jinsi tulivyo ndani.

Hebu tuchukue mifano ya kisasa;

Unafiki ni nini…na si nini

Fikiria askari polisi anayewasimamisha madereva kwa ajili ya mwendo kasi. Anawaonya kila dereva kuhusu hatari na mara nyingi huwatoza faini za mwendo kasi.

Image by Kindel Media

Lakini… wakati mwingine yeye mwenyewe huendesha kwa mwendo kasi anapochelewa kuwapeleka watoto wake shuleni.

Hata hivyo, anakiri makosa yake na anajitahidi kuwa mfano bora.

Sasa fikiria askari polisi mwingine anayewasimamisha madereva kwa ajili ya mwendo kasi na kuhubiri dhidi ya hatari zake. Anajulikana kama mkali zaidi wa kutekeleza sheria ya mwendo kasi—pasipo kuonyesha huruma yoyote. Lakini nje ya kazi, yeye mwenyewe huendesha kwa mwendo kasi mara kwa mara. Na anapoulizwa kuhusu hilo, anadai hajawahi kuendesha zaidi ya kiwango cha mwendo uliowekwa. Na anawalaumu askari wengine wanaofanya hivyo.

Ingawa mfano wa kwanza bado unahusisha mtu ambaye hatendi kile anachohubiri, tofauti ni kama kuna nia ya kudanganya au la. Ni dhahiri bado anajaribu kufanya lililo sahihi na kuwafundisha wengine kufanya vivyo hivyo. Hafanyi jitihada za kujikweza juu ya wengine na anakiri anaposhindwa.

Yule mwingine anaishi maisha ya uongo.

Lakini ipi baadhi ya mifano ya Biblia?

Yesu anatupatia mfano kujibu jambo hili katika Luka 18:9-14. Hebu tuuangalie kwa undani.

Mtoza ushuru alienda hekaluni. Lakini kwa kunyenyekea kutokana na uzito wa dhambi zake, alisimama mbali. Na akiwa ameinamisha macho yake chini, akalia, “Ee Mungu, uniwie radhi mimi mwenye dhambi” (Luka 18:13, SUV)!

Farisayo mmoja alienda kwenye hekalu hilo hilo na kuomba, “Ee Mungu, nakushukuru kwa kuwa mimi si kama watu wengine, wanyang’anyi, wadhalimu, wazinzi, wala kama huyu mtoza ushuru. Mimi nafunga mara mbili kwa juma; hutoa zaka katika mapato yangu yote” (Luka 18:11-12, SUV).

Katika aya ya 14, Yesu anahitimisha kwamba mtoza ushuru alikuwa wa kweli na alirudi nyumbani akiwa amesamehewa. Wakati huo huo, Mafarisayo walijiamini kwa mwonekano wao wa wema na kuwadharau wengine. Mtoza ushuru alikiri kuwa mwenye dhambi, lakini Farisayo alikuwa mnafiki.

Biblia inatumia neno mnafiki (hypokritēs) au unafiki (hypókrisis) mara 40. Hii ni kwa mujibu wa tafsiri ya King James. Tafsiri nyingine zinaweza kutumia visawe au maneno yanayohusiana.

Na inatoa mifano maalum ya jinsi ilivyo. Kwa kifupi, ni:

• Kufanya mema ili tu kuvutia wengine (Mathayo 23:5-7)
• Kupuuza udhaifu binafsi huku ukiuhukumu kwa wengine (Luka 6:42)
• Kudumisha muonekano usioendana na hali halisi ya ndani (Mathayo 23:28)

Kwa kifupi, Biblia inasema unafiki mara nyingi huonekana kwa kudumisha mwonekano wa maadili kamili huku ukificha moyo usio na upendo na ulaghai.

Basi, Yesu anasimamaje dhidi ya tuhuma za unafiki?

Kwa nini Yesu aitwe mnafiki?

Mashtaka ya unafiki kutoka kwa wakosoaji wa leo mara nyingi yanafanana na mashtaka kutoka wakati wa Yesu. Tabia yake. Madai yake ya uungu. Maneno na matendo yake ya ajabu katika Biblia. Vyote hivyo mara nyingi vilihojiwa na Mafarisayo. Na wakosoaji wanarejelea matukio mengi hayo hayo ya Biblia leo.

Hebu tuangalie mifano mitatu.

Amani ya Yesu dhidi ya vurugu

Unabii wa Biblia unamwelezea Yesu kama “Mfalme wa amani” (Isaya 9:6, SUV). Malaika walitangaza “amani” duniani wakati wa kuzaliwa kwa Yesu (Luka 2:14, SUV). Na Yeye mwenyewe alisema, “Heri wapatanishi” katika Hubiri la Mlimani (Mathayo 5:9, SUV).

Basi kwa nini pia tunakutana na simulizi hii kuhusu Yesu katika Injili?

“Na Pasaka ya Wayahudi ilikuwa karibu; naye Yesu akakwea mpaka Yerusalemu. Akaona pale hekaluni watu waliokuwa wakiuza ng’ombe na kondoo na njiwa, na wenye kuvunja fedha wameketi. Akafanya kikoto cha kambaa, akawatoa wote katika hekalu, na kondoo na ng’ombe; akamwaga fedha za wenye kuvunja fedha, akazipindua meza zao; akawaambia wale waliokuwa wakiuza njiwa, Yaondoeni haya; msiifanye nyumba ya Baba yangu kuwa nyumba ya biashara” (Yohana 2:13-16, SUV).

Yesu alipozaliwa kama mwanadamu, aliishi maisha yasiyo na dhambi katika dunia iliyoanguka ili kutuokoa kutoka kwenye mauti ya milele—matokeo ya dhambi. Alikuja kutushindia ufalme wa baadaye wa amani isiyo na mwisho (Isaya 9:7).

Lakini ili kufundisha njia ya wokovu, Yesu ilibidi aonyeshe tamaduni zozote potofu au zilizopotoshwa (Mathayo 15:1-9; Marko 7:6-9). Pia ilibidi akabiliane na viongozi wanafiki, kama Mafarisayo, waliokuwa wakiwapotosha watu (Mathayo 15:14).

Hili lilimfanya Yesu kuwa na mgongano na viongozi wa Kiyahudi na jinsi walivyopotosha au kutumia vibaya Maandiko.

Yesu alijua hili lingesababisha mgawanyiko—kwa ajili Yake na pia kwa wafuasi Wake. Ndiyo maana alisema:

“Msidhani ya kuwa nimekuja kuleta amani duniani; la! Sikuja kuleta amani, bali upanga” (Mathayo 10:34, SUV).

Amani ya Kibiblia, au Shalom kwa Kiebrania, haimaanishi tu kutunza amani—bali kufanya-amani (Mathayo 5:9).

“Amani inahitaji kazi kubwa kwa sababu siyo tu kutokuwepo kwa migogoro. Amani ya kweli inahitaji kuchukua kilichovunjika na kukirudisha katika ukamilifu.”⁹

Kurejesha amani ya juu kabisa ambayo Biblia inazungumzia mara nyingi kunahitaji utetezi wa dhati dhidi ya dhuluma na uovu (Warumi 16:20; Mhubiri 3:8).

Hii ni kama vile Martin Luther King Jr. alivyoelezea hatua inayohitajika katika kutengeneza amani:

“Amani ya kweli siyo tu kutokuwepo kwa mvutano; ni kuwepo kwa haki.”¹⁰

Katika hali nyingi, tunatambua hitaji la kuchukua hatua za haraka na thabiti kurejesha amani.

Kwa mfano, lengo kuu la Umoja wa Mataifa (UN) ni kukuza amani, usalama, na haki za binadamu duniani kote. Hawafanyi kama washambuliaji Lakini kama raia wako hatarini, kanuni za UN zinawaruhusu kuchukua hatua zinazo hitajika kurejesha amani.¹¹

Photo by Do Hoang Anh on Unsplash

Na fikiria mama anayemuona mtoto wake mchanga akikimbilia barabarani. Anaweza kuwa mtu mwenye amani na upendo zaidi duniani. Lakini mama huyo anayelinda atapiga kelele na kukimbia na kufanya kila awezalo kumzuia mtoto wake asiingie barabarani na kuumia.

Matendo yake hayamaanishi kwamba yeye sio mfanya amani. Inaonyesha tu kwamba yeye ni mama mwenye kuwajibika na mwenye upendo.

Hicho ndicho kilichokuwa kinatokea hekaluni.

“Vurugu” za Yesu hekaluni ziliwashtua watu. Biblia haielezi kuwa kuna mtu aliyejeruhiwa. Lakini ilivutia umakini wao.

Mafarisayo na viongozi wengine wa Kiyahudi walikuwa wenye kujiona wenye haki. Hivyo ilihitaji jambo kubwa ili kuvuta umakini wao na kuwafanya watambue kwamba hawakuwa mfano wa utakatifu (Yohana 5:39-40). Ndiyo maana Mathayo 23 inaandika hotuba nzima ya Yesu kwa Mafarisayo. Ilikuwa kuwaonya jinsi walivyokuwa hawatambui hitaji lao la Mwokozi.

Haikuwa kwa sababu alitaka kuwadhuru au kuwavunjia heshima. Hii ilifanywa kwa upendo, kwa kuwa jitihada nyingine zote hazikuwafikia, na ili kuzuia wengine wasipotoshwe na mafundisho yao. Kama Yesu alivyosema,

“Ee Yerusalemu, Yerusalemu, uwauaye manabii, na kuwapiga kwa mawe wale waliotumwa kwako! Ni mara ngapi nimetaka kuwakusanya pamoja watoto wako, kama vile kuku avikusanyavyo pamoja vifaranga vyake chini ya mabawa yake, lakini hamkutaka!” (Mathayo 23:37, SUV)

Viongozi wa Kiyahudi walikuwa wamepotea na hawakujua. Au hawakutaka kujua. Yesu aliwaambia, “akawaambia, Imeandikwa, Nyumba yangu itaitwa nyumba ya sala; bali ninyi mmeifanya kuwa pango la wanyang’anyi” (Mathayo 21:13, SUV).

Matendo ya Yesu pia yalikuwa ishara ya amani na tumaini kwa wale waliokuwa wamefukuzwa na ufisadi uliokuwepo hekaluni.

Baada ya Yesu kurejesha hekalu kwa kusudi lake la kweli, haya ndiyo yaliyotokea:

“Na vipofu na viwete wakamwendea mle hekaluni, akawaponya” (Mathayo 21:14, SUV).

Yesu alikuwa ameleta amani hekaluni. Lakini kama ilivyo leo, sio kila mtu alielewa picha nzima:

“Lakini wakuu wa makuhani na waandishi walipoyaona maajabu aliyoyafanya, na watoto waliopaza sauti zao hekaluni, wakisema, Hosana, Mwana wa Daudi! Walikasirika” (Mathayo 21:15, SUV).

Sasa hebu tuangalie mfano mwingine.

Yesu anawahukumu Mafarisayo kwa ushupavu wa sheria lakini Yeye mwenyewe anashika sheria

Yesu alinena dhidi ya viongozi wa dini, kama Mafarisayo, kuhusu kushikilia kwao sheria kwa ukali (Luka 11:42). Na hili bado linaweza kutumika kuchochea mijadala kuhusu kama ilikuwa unafiki kwa upande wa Yesu. Kwa nini? Kwa sababu Yesu mwenyewe alishika sheria za dini. Hata alisema:

“Msidhani ya kuwa nalikuja kuitangua torati au manabii; la, sikuja kutangua, bali kutimiliza” (Mathayo 5:17, SUV).

Lakini kuna tofauti kubwa kati ya ushupavu wa kisheria na kushika sheria.

Ushupavu wa Kisheria maana yake ni, “kutilia mkazo zaidi sheria na mambo madogo madogo kuliko makusudi yaliyoko nyuma yake.”¹²

Photo by Tim Wildsmith on Unsplash

Yesu hakuwahi kusema watu wapuuze sheria. Lakini aliwakemea viongozi wenye kujiona wenye haki kwa kutumia vibaya, kuongeza, na kupotosha sheria (Mathayo 15:3-9). Hasa ilipokuwa inaumiza na kuongeza mizigo kwa wengine (Mathayo 23:4, Luka 11:52).

Mafarisayo walidai kuwa wafuasi waaminifu wa Mungu, lakini walipuuza mahitaji ya wanadamu wenzao (Yakobo 2:14-17).

Hicho ndicho Yesu alimaanisha aliposema:

“Ole wenu waandishi na Mafarisayo, wanafiki! Kwa kuwa mnalipa zaka za mnanaa na bizari na jira, lakini mmeacha mambo makuu ya sheria, yaani, adili, na rehema, na imani; hayo imewapasa kuyafanya, wala yale mengine msiyaache” (Mathayo 23:23, SUV).

Sheria ya Mungu iimejengwa katika upendo kwa Mungu na upendo kwa wanadamu wenzetu (Marko 12:28-34). Ndiyo maana Yesu aliwakemea vikali viongozi wa dini kuhusu ushupavu wa sheria katika Luka 11:37-54 na Mathayo 23.

Pia walikuwa wamekosea kuelewa kwamba wokovu hautokani na kushika sheria kwa ukali, bali kwa neema ya Mungu.

Kama tulivyoona awali, maneno ya Yesu yalikuwa kama ya mama mwenye upendo, akijaribu kuwaongoza watoto waasi warejee kwenye njia iliyo sawa.

Lakini hatupendi kila mara kukabiliwa na upendo mkali—jambo ambalo linaonekana wazi kwa jinsi viongozi wa dini walivyoitikia (na sawa na jinsi wakosoaji wanavyoweza kuitikia leo):

“Alipotoka humo, waandishi na Mafarisayo walianza kumsonga vibaya, na kumchokoza kwa maswali mengi, wakimvizia, ili wapate neno litokalo kinywani mwake” (Luka 11:53-54, SUV).

Hebu tuangalie mfano mmoja wa mwisho wa shutuma za unafiki dhidi ya Yesu.

Yesu ni Mwana wa Mungu lakini anaishi maisha ya unyenyekevu

Leo, baadhi ya watu wanabishana kama madai ya Yesu kuwa Mwana wa Mungu yanaendana na maisha ya unyenyekevu aliyoyaishi hapa duniani. Katika Biblia, Yesu alijiita Mwana wa Mungu (Mathayo 16:15-17; Yohana 5:17-18). Lakini pia tunajua haya kuhusu Yesu:

• Alikuwa maskini (2 Wakorintho 8:9)
• Alikuwa na mali chache na hakuwa na nyumba ya kuiita Yake (Luka 9:58).
• Alitoka katika mji wa kawaida (Yohana 1:46).
• Hakuwa na sura ya kuvutia (Isaya 53:2).

Hata katika Biblia, baadhi walitilia shaka madai ya Yesu kuwa Mwana wa Mungu:

“je! Yeye ambaye Baba alimtakasa, akamtuma ulimwenguni, ninyi mnamwambia, Unakufuru; kwa sababu nalisema, Mimi ni Mwana wa Mungu?” (Yohana 10:36, SUV)?

Lakini katika matukio mawili tofauti, mashahidi katika Biblia walinukuu kusikia na kuona uthibitisho wa Mungu kwamba Yesu ni Mwana wake.¹³

Na unabii ulitabiri kuja kwa Mfalme mnyenyekevu kabla Yesu hajazaliwa:

“Furahi sana, Ee binti Sayuni; Piga kelele, Ee binti Yerusalemu; Tazama, mfalme wako anakuja kwako; Ni mwenye haki, naye ana wokovu; Ni mnyenyekevu, amepanda punda, Naam, mwana-punda, mtoto wa punda” (Zekaria 9:9, SUV).

Yesu hata alinukuu unabii kuwakumbusha wafuasi wake kwamba hakuja kama mkuu wa kipekee, mwenye tamaa ya madaraka (Isaya 61:1). Bali ” Badala yake, Alikuja kushiriki habari njema na maskini, mateka, vipofu, na waliodhulumiwa, na wengineo (Luka 4:18).”

Na Mtume Paulo anaeleza zaidi kwa nini mafundisho na maisha ya Yesu yalionyesha unyenyekevu:

“ambaye yeye mwanzo alikuwa yuna namna ya Mungu, naye hakuona kule kuwa sawa na Mungu kuwa ni kitu cha kushikamana nacho; bali alijifanya kuwa hana utukufu, akatwaa namna ya mtumwa, akawa ana mfano wa wanadamu; tena, alipoonekana ana umbo kama mwanadamu, alijinyenyekeza akawa mtii hata mauti, naam, mauti ya msalaba” (Wafilipi 2:6-8, SUV).

Yesu aliacha utukufu wa Mbinguni si “kutumikiwa, bali kutumika, na kutoa nafsi yake iwe fidia ya wengi.” (Mathayo 20:28, SUV).
Alikuja ili:

“Basi, kwa kuwa watoto wameshiriki damu na mwili, yeye naye vivyo hivyo alishiriki yayo hayo, ili kwa njia ya mauti amharibu yeye aliyekuwa na nguvu za mauti, yaani, Ibilisi, awaache huru wale ambao kwamba maisha yao yote kwa hofu ya mauti walikuwa katika hali ya utumwa. Maana ni hakika, hatwai asili ya malaika, ila atwaa asili ya mzao wa Ibrahimu. Hivyo ilimpasa kufananishwa na ndugu zake katika mambo yote, apate kuwa kuhani mkuu mwenye rehema, mwaminifu katika mambo ya Mungu, ili afanye suluhu kwa dhambi za watu wake” (Waebrania 2:14-17, SUV).

Alikuwa mwanadamu kamili. Na Mungu kamili. Lakini bila dhambi (Waebrania 4:15).

Wayahudi walitaka Yesu atumie nguvu Zake kuwaokoa kutoka utawala wa Warumi na kujitangaza kuwa Mfalme. Hata walijaribu kumlazimisha achukue kiti cha enzi (Yohana 6:15).

Lakini hili lingekuwa limecheza moja kwa moja mikononi mwa Shetani.

Baada ya huduma ya Yesu duniani kuanza, Shetani alimjaribu kwa kumpa mamlaka (Mathayo 4:8-9; Luka 4:5-7). Alitaka kumzuia Yesu asitekeleze mpango Wake wa kuokoa wanadamu. Hivyo Shetani alimtia moyo Yesu kusahau unyenyekevu, kuruka mambo magumu, na kuutwaa ulimwengu kwa nguvu.

Lakini Yesu hakusalimu amri kwa jaribu la heshima za kidunia. Ingegharimu uzima wetu wa milele.

Maisha ya unyenyekevu ya Yesu yalikuwa ya kweli kwa jinsi Alivyokuwa na Alivyo—Mfalme anayejali zaidi ustawi wa watu Wake kuliko ukuu na utukufu Wake mwenyewe.

Na unyenyekevu Wake ni wa kweli kwa asili Yake kama Mwana wa Mungu. Kwa maana Biblia inasema, “Mungu huwapinga wenye kiburi bali huwapa wanyenyekevu neema” (Yakobo 4:6, SUV).

Hata wakati wa kusulubiwa kwa Yesu, umati ulimdhihaki kwa kutokujiokoa na kuthibitisha kuwa Yeye ni Mwana wa Mungu (Mathayo 27:39-40).

Watu wa wakati wa Yesu walipata ugumu kuelewa Mfalme mnyenyekevu, anayejitoa sadaka. Na hata wakosoaji wa leo pia.

Tumegusia matukio matatu tu kutoka kwenye Biblia ambayo wakosoaji wa kisasa humshutumu Yesu kwa unafiki. Lakini linapokuja suala la mijadala mingine, tumejifunza kwamba Biblia (Agano la Kale na Agano Jipya) inaonyesha picha kamili.

Mpaka mwisho wa dunia, daima kutakuwa na maoni pande zote mbili. Na hivyo ndivyo ilivyokuwa tangu mwanzo wa dunia.

Na tunapomaliza, tutazungumza kuhusu sababu yake.

Tunachoweza kujifunza kutokana na shutuma za “unafiki” dhidi ya Yesu

Photo by Claudio Schwarz on Unsplash

Tabia ya Kristo imekuwa ikishambuliwa tangu kabla ya dunia kuumbwa. Na hadi mwisho wa dunia, tunaweza kutafuta sababu za kutilia shaka wema Wake ikiwa tunataka. Kwa nini? Kwa sababu tunaishi katika dunia iliyoanguka. Na yule aliyeisababisha ianguke amekuwa akipanda mbegu za mashaka na udanganyifu katika akili za wengine tangu mwanzo wa dunia.

Hii haimaanishi kwamba hatupaswi kuuliza maswali au kufanya utafiti ili kujua ukweli. La hasha. Kutafuta majibu hutuepusha na kuwa “vuguvugu” (Ufunuo 3:15-16, SUV). Hutusaidia kuamua tunaposimama na kutupa imani iliyo imara zaidi.

Lakini tunahitaji kutambua kwamba dunia imekwama katikati ya mgogoro wenye pande mbili.

Iwe tunajua au hatujui, sote tunachagua kati ya ufalme wa Mungu au ufalme wa Shetani. Hiyo inamaanisha tuna chaguzi mbili za kile kinachotawala maisha yetu—upendo au ubinafsi. Na ufalme wa Shetani ni ufalme wa ubinafsi, hofu, uroho, kifo, na kadhalika.

Shetani anajiona kama mtawala halali duniani (Luka 4:5-7). Na kama mwanasiasa, amegundua njia bora ya kupata wafuasi ni kuchafua tabia ya mpinzani wake.

Yote yalianza wakati Shetani alikuwa malaika mzuri sana aitwaye Lusifa, ambaye alikuwa na cheo cha juu Mbinguni (Ezekieli 28:12-19). Alijivuna sana kwa uzuri na mamlaka yake kiasi kwamba alipanda mbegu za mashaka miongoni mwa malaika kuhusu uongozi uliopo.

Alidai kwamba angekuwa kiongozi bora kuliko Mungu (Isaya 14:12-15).

Hatimaye aliongoza uasi dhidi ya Mungu (Ufunuo 12:7-9). Lakini hakuwaza mema kwa ajili ya malaika wengine. Alikuwa na tamaa ya madaraka.

Lusifa, pamoja na malaika aliowashawishi waungane naye, walishindwa vita ya madaraka Mbinguni. Na walifukuzwa hadi duniani (Luka 10:18).

Hivyo, lengo jipya la Shetani likawa kujifanya mtawala wa dunia. Na kutushawishi sisi tumfuate yeye badala ya kuwa wafuasi wa Yesu—ambaye Anamwakilisha Mungu.

Lakini hakuna mtu ambaye angechagua kiongozi ambaye anajua anataka kuwaangamiza (Yohana 10:10). Ndiyo maana Shetani alihitaji “kuudanganya ulimwengu wote” (Ufunuo 12:9).

Vipi? Kwa njia ile ile, Shetani aliwapotosha malaika wake kwa kupanda mbegu za mashaka kuhusu Neno la Mungu. Kwa kujifanya mkamilifu na mwenye heshima. Na kwa kuwageuza wale aliowadanganya kuwa mawakala wake (Mathayo 7:15; 2 Petro 2:1-3).

Hivi ndivyo alivyomdanganya Hawa kwa mara ya kwanza. Alitumia kiumbe mzuri kumuuliza, “Ati! Hivi ndivyo alivyosema Mungu, Msile matunda ya miti yote ya bustani?” (Mwanzo 3:1, SUV)?

Kisha akaendelea kupotosha maneno ya Mungu zaidi na kupanda mbegu za shaka.

Hii ilisababisha dhambi ya kwanza duniani.

Shetani hakujali kwamba hili lingemaanisha kifo kwa wanadamu. Alitaka tu kujithibitisha kuwa yuko sahihi—na kudai mamlaka.

Yesu alionya kwamba Shetani,

“alikuwa mwuaji tangu mwanzo; wala hakusimama katika kweli, kwa kuwa hamna hiyo kweli ndani yake. Asemapo uongo, husema yaliyo yake mwenyewe; kwa sababu yeye ni mwongo, na baba wa huo” (Yohana 8:44, SUV).

Kiburi na udanganyifu ni alama kuu za mnafiki.¹⁴ Wanatamani kupendwa na kufanikiwa, hata kwa gharama ya wengine. Hivyo huficha nia zao mbaya na za ubinafsi chini ya mwonekano uliotengenezwa vizuri.

Hivi ndivyo Biblia inavyosema kuhusu wanafiki:

“Makaburi yaliyopakwa chokaa, nayo kwa nje yaonekana kuwa mazuri, bali ndani yamejaa mifupa ya wafu, na uchafu wote.Vivyo hivyo ninyi nanyi, kwa nje mwaonekana na watu kuwa wenye haki, bali ndani mmejaa unafiki na maasi” (Mathayo 23:27-28, SUV).

Hadi sasa, tumeona maelezo haya yakilingana na tabia ya Shetani. Sio Yesu, Mwana wa Mungu.

Unafiki sio tu kushindwa kufikia viwango. Sio tu kuhusu kutokuwepo kwa ulinganifu kati ya tunachosema sisi ni nani au tunachotamani kuwa. Ni kuhusu nia. Ni uongo, kujificha, bandia, kutokuwa na Mungu, kujifanya, kuigiza, kutokuwa wa kweli, na kujificha.

Shetani alilazimika kuacha nafasi yake mbinguni na kuja duniani. Kisha akajificha kwenye mti kama nyoka mzuri ili kutudanganya na kutuangusha.

Shetani ndiye uso wa dhambi, ubinafsi, na unafiki.

Lakini Yesu alichagua kuja duniani kuwaokoa wanadamu. Alikuwa mnyenyekevu, wa kweli, na alitafuta mema ya wengine kuliko Yeye mwenyewe.
Yesu ndiye uso wa upendo (Yohana 15:13).

Ikiwa bado una maswali kuhusu tabia ya Kristo, ni sawa. Unaweza kumwomba Mungu akufunulie ukweli. Anaahidi kufanya hivi kupitia Roho Wake Mtakatifu (Yohana 14:26; Yohana 16:13) na kupitia Maandiko (2 Timotheo 3:16-17).

Lazima tujifunze tabia ya Yesu Kristo sisi wenyewe. Biblia hata inatualika kufanya hivi:

“Onjeni mwone ya kuwa BWANA yu mwema; Heri mtu yule anayemtumaini” (Zaburi 34:8, SUV)

Hiyo ndiyo njia pekee ya kujua kama Yesu ndiye unayemwamini kusimama kando yako na kukulinda. Na unapotafuta uso Wake kwa moyo wako wote, utagundua jinsi Alivyo kweli (Yeremia 29:13).

Kurasa Zinazohusiana

1. “Lexicon: Strong’s G5273 – Hypokritēs,” Blue Letter Bible. [↵]
2. “Hypocrisy,” Oxford Reference, Oxford University Press. [↵]
3. Ibid. [↵]
4. “Hypocrite,” Oxford English Dictionary. [↵]
5. “Hypocrite,” Cambridge Dictionary, Cambridge University Press and Assessment. [↵]
6. Easton, Matthew George (M.A., D.D.), Illustrated Bible Dictionary, 3rd ed Thomas Nelson (1897). [↵]
7. Ibid. [↵]
8. Job 8:13; Jeremiah 23:11; Matthew 6:2, 5, 16. [↵]
9. “Shalom/Peace“, BibleProject. [↵]
10. Hall, Brian, “Martin Luther King, Jr. Memorial – Quotations,” National Park Service (July 11, 2024). [↵]
11. “Principles of Peacekeeping.” United Nations Peacekeeping. [↵]
12. “Legalism,” Cambridge Dictionary, Cambridge University Press and Assessment. [↵]
13. Matthew 3:16-17; Matthew 17:5; Mark 1:11; Luke 3:22; Luke 9:35. [↵]
14. Matthew 6:2; Matthew 23:5-7; Matthew 23:13-15. [↵]

Majibu Zaidi